2018/1 - OSBÜK

2018/1

S İ R K Ü L E R

(2018/1)

 

Sayı     : SR.2018/1034                                                                                                                              10.04.2018

Konu   : Katma Değer Vergisi

 

 

DAĞITIM YERLERİNE

 

            Katma Değer Vergisi Kanununun 13’üncü maddesine 7103 Sayılı Kanunun 29 uncu maddesiyle eklenen ve 01.04.2018 tarihinde yürürlüğe giren (J) bendine göre organize sanayi bölgeleri ile küçük sanayi sitelerinin su, kanalizasyon, arıtma, doğalgaz, elektrik, haberleşme tesisleri ile yol yapımına ve küçük sanayi sitelerindeki işyerlerinin inşasına ilişkin, bunlara veya bunlar tarafından oluşturulan iktisadi işletmelere yapılan mal teslimleri ile hizmet ifaları katma değer vergisinden istisna edilmiştir.

Bu yasal düzenlemenin uygulama şekli ile ilgili olarak Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından tebliğ hazırlığı devam etmektedir. OSBÜK olarak Maliye Bakanlığı yetkilileri ile tebliğ taslağı hakkında görüşmeler yapılmış olup bu tebliğin Nisan ayı sonuna kadar yayınlanacağı tahmin edilmektedir.

Bu kapsamda bazı hususların altını çizmek ve organize sanayi bölgelerimizi uyarmak maksadı ile bu sirkülerimiz hazırlanmıştır.

           A-  YENİ DÜZENLEMENİN ETKİLERİ

Organize sanayi bölgelerimiz uygulamada arsa ve alt yapı maliyetleri ve bunların katılımcılara faturalanması ve istisna uygulamasında iki ayrı yöntem izlemektedirler.

            1- Altyapı Maliyetlerinin Tümüyle Arsa Maliyetine Atılması ve Katılımcılara Sadece Arsa Faturası Kesilerek Katma Değer Vergisi İstisnası Uygulanması

Bazı organize sanayi bölgeleri tüm alt yapı giderlerini arsa maliyetine atmakta ve katılımcılarına alt yapı bedeli altında fatura kesmek yerine sadece arsa için fatura kesmekte ve katma değer vergisi istisnası uygulamaktadır. Bu şekilde işlem yapan organize sanayi bölgelerinin arsa maliyetine giren harcamaları için yüklendikleri katma değer vergisini indirim hakları yoktur. Anılan katma değer vergilerinin arsa maliyetine atılması gerekmektedir. Yeni yasal düzenleme bu şekilde işlem yapan organize sanayi bölgeleri açısından olumsuz bir sonuç doğurmamaktadır. Buna karşılık bu uygulama Maliye Bakanlığının muhtelif olaylarda verdiği görüşlere aykırılık oluşturmaktadır.

           2- Altyapı Maliyetlerinin Ayrı Hesaplarda İzlenmesi Arsa İçin Ayrı Altyapı İçin Ayrı Fatura Kesilmesi, Arsa İçin İstisna Uygulanırken Altyapı İçin Katma Değer Vergisi Tahsil Edilmesi

Bazı organize sanayi bölgeleri ise alt yapı yatırımlarını ayrı hesapta izlemekte, arsa maliyetine sadece arsa alımları ve parselasyon giderlerini atmaktadır. Arsa için Katma Değer Vergisi Kanunun 17’inci maddesi kapsamında istisna uygulanmakta ancak altyapı faturaları için %18 oranında katma değer vergisi tahsil edilmektedir.

Bu şekilde işlem yapan organize sanayi bölgeleri alt yapı harcamaları için yüklendikleri katma değer vergisini indirim konusu yapmaktadır. Böylece altyapı harcamaları nedeniyle yüklendikleri katma değer vergilerini katılımcılarına aktarmakta ve onların indirim hakkından yararlanmasını sağlamaktadır. Maliye Bakanlığı muhtelif olaylarda verdiği görüşlerle bu uygulamayı benimsemiş durumdadır.

Yukarıda zikredilen kanuni düzenleme bu iki ayrı biçimde uygulama gerçekleştiren organize sanayi bölgelerini farklı yönde etkileyecektir:

Birinci yöntemi izleyen ve altyapı giderlerinin tamamını arsa maliyetine atan ve arsa teslimlerinde istisna uygulayan organize sanayi bölgeleri altyapı giderleri için katma değer vergisi ödemeyecekler ve işlem bütünüyle katma değer vergisinden arındırılmış olacaktır. Buna karşılık bu uygulama Maliye Bakanlığının ileride yapacağı incelemelerde eleştiriye açıktır.

İkinci yöntemi izleyenler ise alt yapı giderleri nedeniyle katma değer vergisi istisnası medeni ile katma değer vergisi ödemeyecekler ancak katılımcılarına alt yapı faturası keserek katma değer vergisi tahsil edeceklerdir. Bu durumda altyapı alımlarda ödenmeyen katma değer vergisi katılımcıdan tahsil edilmiş ve vergi dairesine ödenmiş olacaktır. Bu ise sağlanan istisnayı katılımcılar açısından anlamsız kılmaktadır. Konu bu yönü ile Maliye Bakanlığı yetkililerine aktarılmıştır.

Maliye Bakanlığı’nın taslak halindeki tebliği ile alt yapı yatırımlarının ayrılması ve ayrı fatura kesilerek katma değer vergisi hesaplanması gerektiği şeklindeki görüşünden dönme ihtimali vardır. Şayet Maliye Bakanlığı tüm alt yapı giderlerinin de arsa maliyetine atılması ve teslimin bütününün arsa olarak değerlendirilmesini tebliğ ile duyurursa önceki görüşlerinin hükmü kalmayacaktır. Bu durumda alt yapı için ayrı fatura kesen organize sanayi bölgeleri tebliğ yayımından itibaren uygulamalarını değiştirmek zorunda kalacaklardır.

Bu nedenle alt yapı teslimleri için ayrı fatura kesen organize sanayi bölgelerinin konuyu yakından takip etmeleri önem arz etmektedir. Altyapı giderlerini ayırmayan organize sanayi bölgelerinin ise taşıdıkları riske dikkat etmelerinde fayda vardır.

Henüz taslak aşamasındaki tebliğde uygulama değişikliği öngörüldüğü takdirde, alt yapı giderlerini ayrı fatura kesen organize sanayi bölgelerinin tebliğin yayımı tarihine kadar oluşmuş altyapı maliyetlerinin ve bu nedenle yüklenilmiş olan katma değer vergisi tutarının var olup olmadığı önem arz etmektedir. Bu şekilde oluşmuş ve alımlarda katma değer vergisi ödenmiş alt yapı giderlerinin mevcut hak ediş ve teslimlere göre katılımcılara fatura kesilmesi üzerinde düşünülmelidir.

               B-  TEBLİĞİN YAKIN TARİHİNE KADAR UYGULAMA

Mevcut tebliğ taslağı ana hatları ile istisnadan yararlanacak altyapı teslimlerini kanuna uygun olarak saymakta ve önceden bu kapsamda alınacak işlerin vergi dairesine elektronik ortamda bildirilmesini, buna ilişkin bir belge alınmasını ve bu belgenin satıcı, hizmet sunucu veya müteahhide ibraz edilerek istisnanın uygulanmasını öngörmektedir. Uygulama teşvik belgeleri ekinde yer alan katma değer vergisinden istisna edilecek yerli ve ithal global liste uygulamasına benzerlik taşımaktadır.

Buna karşılık organize sanayi bölgelerimizde müteahhitlerin bekleyen hak edişleri ve daha önceden akdedilmiş sözleşmelere göre yürüyen işler vardır. Bu konuda yapılmasını önerdiğimiz uygulama aşağıda gösterilmiştir.

              1-  Hak Edişi Kanunun Yürürlüğe Girdiği 1 Nisan 2018 Tarihinden Önce Onaylanmış Ve Fatura Nisan Ayında Kesilmiş Olan Kanun Kapsamındaki İşler

Katma Değer Vergisi Kanunumuza göre katma değer vergisi teslimde doğar. Şayet hak ediş 1 Nisan tarihinden önce düzenlenmiş ve organize sanayi bölgesi tarafından da onaylanmış ise katma değer vergisini doğuran olay gerçekleşmiş demektir. Müteahhidin faturasını izleyen ayda kesmesi vergiyi doğuran olayın Nisan ayında gerçekleştiği anlamına gelmez. Bu nedenle hak edişleri 1 Nisan tarihinden önce onaylanan ancak faturası 1 Nisan tarihi ve sonrasında kesilen işlemlerde istisna uygulanmaması gerektiği düşünülmektedir. (Burada fatura kesme süresinin 7 gün olduğu dikkate alınmalıdır.)

                 2- Hak Edişleri 1 Nisan Tarihinden İtibaren Onaylanan Ve Faturası Bu Tarihten Sonra Kesilen İşlemler

Her ne kadar kanunun uygulama şeklini gösteren Tebliğ yayınlanmamış olsa da kanun yürürlüğe girmiştir. Bu teslimlerin istisna kapsamında olacağı kanunun açık emridir. Kanunda sayılan su, kanalizasyon, arıtma, doğalgaz, elektrik, haberleşme tesisleri ile yol yapımına ilişkin işlemlerde istisna uygulanması gerektiği düşünülmektedir. Şayet mümkün ise hak edişlerin onaylanması ve faturaların tebliğin yayınlanmasına kadar ertelenmesi tereddütleri gidermek açısından yararlı olacaktır.

                 3- Kanundan Önce Yapılmış Sözleşmeler

Kanunun yürürlük tarihinden itibaren tüm işlemlere uygulanacaktır. Bu nedenle alt yapı işlerine ilişkin sözleşmelerin hangi tarihte yapıldığının önemi yoktur. Kanunun yürürlük tarihinden önce yapılmış sözleşmelere göre yapılacak işlere de istisna uygulanacaktır.

Bilgilerinize sunulmuştur.

 

 

Serkan ATA

 Genel Sekreter V.

 

DAĞITIM:

Tüm Organize Sanayi Bölgeleri